Buddhadasa.org

การกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์ ตอนที่ ๑ — การกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์

การกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์ — ธรรมบรรยายของพุทธทาสภิกขุ — การกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์ (๕ ตอน)

☰ สารบัญ ℹ️ ข้อมูลเล่ม / รีวิว

น.9 ท่านสาธุชนทั้งหลาย ทั้งที่เป็นผู้เฒ่าผู้แก่ เป็นนักศึกษา เป็นเด็กนักเรียน, ดังที่เห็นกันอยู่ รวมกันมาก เพื่อจะฟังธรรมะ บรรยายในที่นี้ เผอิญมาพร้อมกันหลายคณะจึงมาก ก็ควรจะยินดี สิ่งที่อาตมาคิดว่าจะพูดกันนี้ ก็จะต้อง เป็นสิ่งที่ท่านทั้งหลายต้องการ. อาตมาก็ยังไม่แน่ใจว่า ท่านทั้งหลายต้องการ อะไร? ก็ต้องตีขลุมคาดคะเนว่า คงจะไม่ผิด ก็คือ ท่านทั้งหลายต้องการจะได้รับสิ่งที่เรียกว่า ‘ธรรมะ' นั่นเอง ถือว่าท่านทั้งหลายมีความสนใจในธรรม มา ที่นี่ก็เพื่อจะต้องการธรรมะ ทั้งที่โดยมากก็ยังไม่ค่อย จะรู้ว่า ธรรมะนั้นคืออะไร?

น.10 ๒ ธรรมะ คำ ๆ นี้ ศักดิ์สิทธิ์ พูดถึงกันอยู่ทั่วไป ก้อง ไปหมด ทั้งบ้านทั้งเมือง จนใคร ๆ ก็รู้สึกว่า ต้องเป็น ของดีแน่ ถ้าไม่ดีแน่ ก็คงจะไม่มีใครมาพูดถึง กล่าวถึง กันอยู่ทั่วไป ทั้งบ้านทั้งเมือง และตลอดเวลา. เป็นอันว่า อาตมาขอถือเอาว่า ท่านทั้งหลายมานี้ ต้องการธรรมะ จะไม่คำนึงถึงว่า บางคนรู้ บางคน ยังไม่รู้ บางคนรู้มาก บางคนรู้น้อย แต่จะขอสรุป ความที่จะใช้ได้สำหรับทุกคน. ขอถือเสมือนหนึ่งว่า จะเป็นของขวัญปีใหม่ เพราะ อีก ๒-๓ วันก็จะถึงปีใหม่แล้ว ก็ถือโอกาสเสียเลยว่า จะให้ความรู้ในวันนี้ ในฐานะเป็นของขวัญสำหรับ วันปีใหม่ นั้นก็คือสิ่งที่เรียกว่า ‘ธรรมะ' อีกนั่นเอง. การให้ธรรมะในฐานะเป็นของขวัญสำหรับวัน ปีใหม่มันจะแปลกอะไร จะแปลกก็ตรงที่ว่า ท่านทั้ง หลายจะต้องทำให้มีธรรมะมากขึ้นกว่าปีที่แล้วมา อย่า ให้ซ้ำซากวนเวียนเท่าเดิมอยู่เลย ให้ก้าวหน้าไปตาม ลำดับตามเวลาที่ล่วงไป. เช่นปีหนึ่งก็ล่วงไป ปีหนึ่งก็ล่วงไป เราจะมา ย่ำเท้าซ้ำรอยอยู่นี้มันก็ไม่ไหว แล้วก็ . . เพื่อจะให้สามารถ ก้าวหน้าไป ไม่ต้องซ้ำรอยนั่นเอง จึงต้องพูดถึงสิ่ง ที่เรียกว่าธรรมะนั้นให้เป็นที่เข้าใจแจ่มแจ้งยิ่ง ๆ ขึ้นไป.

น.11 ๓ อาตมาเคยพูดมาหลายครั้งหลายหนแล้วว่า ธรรมะ คืออะไร. แต่เกรงว่าบางคนก็ยังไม่เคยได้ยิน บางคน ก็ลืมเสียแล้ว บางคนก็จำได้ครึ่ง ๆ กลาง ๆ บางคน ก็จำได้ แต่ยังไม่เข้าใจความหมายโดยสมบูรณ์ เพราะ ฉะนั้นเรามาพูดถึงสิ่งที่เรียกว่าธรรมะกันอีกสักครั้ง หนึ่ง เป็นข้อแรก. ธรรมะ คือการกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์ ธรรมะคืออะไร? เวลานี้ท่านทั้งหลายบางคน ก็คง จะนึกอยู่ในใจแล้วว่า ธรรมะคืออะไร? แล้วก็นึกได้ หรือนึกไปตามที่เคยได้ยินได้ฟัง หรือได้ยึดถืออยู่ เช่นว่า ธรรมะคือคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า เป็นต้น ธรรมะคือสิ่งที่แสดงอยู่บนธรรมาสน์ ดังนี้เป็นต้น, ถ้าอย่างนี้แล้วยังไม่พอ ยังไม่ถูกตัวธรรมะอันแท้จริง. ธรรมะคืออะไร? ขอให้ลูกหลานเหล่านี้ รวมทั้ง คุณป้าคุณน้า คุณลุงคุณอาทั้งหลายด้วย ช่วยจำกัน ไว้เป็นหลักจนตลอดชีวิตจะดีกว่า ถ้าจำไว้อย่างถูก ต้องและเป็นหลักแล้วจะง่ายจะสะดวกแก่การที่จะมี ธรรมะยิ่ง ๆ ขึ้นไป ทุกปี ๆ.

ถอดความจากไฟล์สแกน OCR ของต้นฉบับ อาจมีคำคลาดเคลื่อนจากการอ่านอักขระ — ตรวจสอบกับสแกนต้นฉบับที่หอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ ได้ทุกตำแหน่งผ่านลิงก์เลขหน้า (น.xx) · เผยแพร่เพื่อการศึกษาโดยได้รับอนุญาต