Buddhadasaน.9 ๔ ปัจจุบันยังไม่รู้จักหรือยังไม่เข้าใจ หรือยังเข้าใจผิดต่อสิ่งที่ เรียกว่า "ทาง" ในที่นี้ คือสนใจกันแต่เรื่องทางวัตถุบ้าง, หรือว่า อยากจะสนใจในเรื่องนามธรรมแต่ไม่เคยได้ยินคำว่า "ทาง" บ้าง. คำว่า "ทาง" คือตัวศาสนา คำว่า ทาง นี้ มันเป็นเรื่องที่สำคัญ หรือจะพูดอีก ทีหนึ่ง สิ่งที่เรียกว่า ทางนั้นคือตัวศาสนา มีมาแล้วตั้งแต่ก่อน พุทธกาล. ที่เขาใช้คำว่า "ทาง" ในฐานะเป็นตัวศาสนานี้ ไป ยืมคำว่าทางของชาวบ้านมาเป็นชื่อของความรู้หรือการปฏิบัติ ที่ค้นพบได้. ในทางตะวันออกเรา ศาสนาโซโรอัสเตอร์ซึ่งเก่า กว่าใคร ก็ใช้คำว่าทางนี้เป็นตัวธรรมะในศาสนา, ในลัทธิเต๋า ของเหลาจื๊อ ก็ใช้คำว่า เต๋า ซึ่งแปลว่าทางนี้ เป็นตัวคำสอน เป็นตัวศาสนา. พระพุทธเจ้าทรงใช้คำว่า "ทาง" คือ หนทางมีองค์ แปดอันประเสริฐ นี่เป็นตัวศาสนา, เป็นตัวพรหมจรรย์ที่จะ ต้องปฏิบัติ มีความหมายมากอย่างนี้ สูงอย่างนี้ แต่เราก็ไม่ค่อย จะรู้กัน ; ได้ยินแต่คำว่า มรรค ก็เลยไม่รู้ว่าหมายถึงหนทาง สำหรับเดินตามธรรมดานี่ ; ก็เลยไปเข้าใจเป็นคำศักดิ์สิทธิ์ ทางศาสนา ซึ่งได้แก่อะไรก็ยังไม่รู้ เป็นภาษาศาสนา, แล้ว ก็ยึดจนไม่รู้อะไรไปเสียหมด. เพราะฉะนั้น อยากจะขอบอก